یکی از ابتدایی‌ترین نسبت‌های مالی در بازار سرمایه و البته پرکاربردترین آن‌ها، نسبت P/E است. این نسبت به‌طور ساده نشان می‌دهد که بازدهی سرمایه‌گذاری در یک برگه اوراق بهادار چه میزان است. P/E نشان‌دهنده این است که چه دوره‌ای طول می‌کشد که ارزش پرداختی شما بابت خرید سهام بازگردد. به عبارت ساده‌تر اگر قیمت یک برگه ۱۰۰ واحد و سود آن ۲۰ واحد باشد، ۲ سال طول می‌کشد تا پول پرداختی بابت خرید اوراق بازگردد. از نگاهی دیگر، با تقسیم عدد یک بر P/E میزان بازدهی اوراق در این مثال ۲۰ درصد به دست می‌آید.

اما P/E عموماً برای مقایسه سهام یک خانواده از صنعت به کار می‌رود و می‌تواند در تعیین سهام ارزان یا گران یک گروه به کار آید، اما به‌کارگیری این نسبت برای ارزیابی بازار درست به نظر نمی‌‌رسد، زیرا اگرچه ما دارای سهام مشابه هستیم، ولی بازارهای مشابه نداریم و حتی مقایسه این نسبت به میزان بازدهی بازار اوراق بدون ریسک، نمی‌‌تواند مقایسه‌ای صحیح باشد. در همین حال، P/E تنها یک نسبت بدون واحد از دو مشخصه ساده است و اگرچه قیمت در بازار کشف می‌شود، اما تعیین EPS یا سود اعلامی مدیران شرکت، دارای دشواری‌های خود است؛ زیرا پذیرش EPS، هرچند حسابرسی شده باشد، اما نمی‌‌تواند دربرگیرنده اتفاقات آینده باشد. در این شرایط، محاسبه سود کارشناسی الزامی است.

در همین حال، شرکت‌های دارای طرح توسعه به دلیل سود غیرخطی هر سهم و جهش آتی آن نیز خود پیچیدگی‌هایی را به همراه می‌آورد. ازاین‌رو هرچند P/E روش متداولی است، اما استفاده افراطی از آن برای یافتن سهام با نسبت P/E کم، می‌تواند بدون توجه داشتن به اشکالات این روش، به زبان ختم شود؛ به‌ویژه آنکه پارادایم خرید سهام با P/E پایین به‌عنوان سهام ارزنده، اگر EPS اعلامی واقعی نباشد، تنها یک تله خواهد بود.

در همین حال باهدف رفع مشکلات ساده‌انگارانه بودن P/E، تلاش‌هایی صورت گرفته است که ماحصل آن ارائه PEG بوده که حاصل تقسیم P/E به نرخ رشد متوسط سود در دوره‌های ۳ تا ۵ سال است. در این حالت نیز اگر PEG برابر یک باشد، به این معناست که انتظارات بازار به سهام موردنظر، با توجه به نرخ رشد شرکت، لحاظ شده است و در صورت کمتر یا بیشتر بودن نسبت از یک، آنگاه می‌توان نسبت به قیمت ناصحیح برگه سهام گمانه‌زنی کرد.