بورس اوراق بهادار هرچند پر از نمادهای مختلف است که بهظاهر از یک نام و تعدادی عدد تشکیلشدهاند، اما هریک از نمادها نشان یک شرکت است؛ شرکتی که همچون موجودی زنده، امتیازات، مشکلات، پیچیدگیهای مختلف و در یککلام حیات دارد.
همانگونه که در فصل بهار میوههای فصل پاییز در دسترس نیست، در یک بازار نیز زمان رکود یا صعود، نقش مؤثری در آنچه معاملهگران به دست میآورند، دارد. در این شرایط، رصد زمان بازار مهمترین کاری است که میتواند به موقعیت مناسب برای معاملهگران منجر شود. خریدهای گسترده در بازار خرسی یا رکودی و فروشهای گسترده در بازار گاوی با صعودی میتوانند نتایج نامناسبی را برای شما به همراه آورند.
در ورای نگرانی گسترده در قطعه آخر بازار گاوی، بازار نزولی در انتظار سرمایهگذاران است. جایی که قیمتها رو به کاهش میگذارند و همهچیز در بازار به رنگ قرمز درمیآید و این جایی است که امیدها رفتهرفته رو به افول میگذارد. این امر البته یکشبه رخ نمیدهد؛ بسیاری از معاملهگران همچنان به امید اصلاح اندک قیمتها و رسیدن آن به کف، خریدهایی را در بازار انجام میدهند، اما هر بار پس از رشدی اندک، بازار بار دیگر رو به کاهش میگذارد و قیمتها فرومیریزند.
بازار سهام در دورههای مختلف اقتصادی معمولاً سه حالت کلی دارد. رکود یا خرسی، صعود یا گاوی و متعادل بیشتر سرمایهگذاران در عمر فعالیت خود در این دورههای مختلف زمانی قرار میگیرند. در بازار صعودی و گاری، مراقب نگرانی که در پشتصحنه بازار در میان حرفهایها در حال شکلگیری است، باشید و به یاد داشته باشید خوشامدگویی کارگزار و تأمین اعتبار آنها، هزینههای سنگینی برای شما خواهد داشت، اگر آخرین مهمان ضیافت دوره صعود بازار باشید.
یک فعالیت دائم برای سرمایه گذاران، تلاش برای انتخاب سهام است. سرمایه گذاران حرفه ای هر روزه ساعت های متمادی را برای بررسی سهام و انتخاب سهام مناسب برای پرتفوی خود صرف می کنند. همین امر ایجاب می کند فردی که می خواهد یک سرمایه گذار حرفه ای شود، مدل استراتژی و تاکتیک خاص خود را در این بخش به دست آورده و در خلال سالها فراز و فرودهای بازار، آن را حک و اصلاح کند. اما اغلب سرمایه گذاران چنین نمی کنند. آنها برای انتخاب سهام، بیشتر متکی به شنیده های خود هستند.
از خود بپرسید آیا حاضرید در این قیمت آن سهام را بخرید؟ این یک نشانه خوب از این مسئله است که آیا قیمت سهام به مرحله فروش رسیده است یا خیر؟ پس اگر قیمت یک سهم رو به افزایش است و تردیدهایی در مورد نگهداشتن یا فروش این سهام دارید، پرسش فوق میتواند برای شما راهگشا باشد. یادتان هم باشد باور داشتن به این نکته که دیگران یا بازار، احمق هستند نیز فرضی متکبرانه است.
در هر مرحله بیتوجهی به تصمیمهای درست میتواند زیان هنگفتی را به بار بیاورد. بنابراین، این یک توصیه روانشناسی است که اگر از بروز چیزی نگران هستید یا از نتیجه تصمیم خود مضطرب شدهاید، بلافاصله در مورد آن فکر کنید و قبل از دیر شدن تصمیم دیگری برای آن بگیرید. بنابراین، هرگز در دام اعتمادبهنفس ناشی از موفقیتهای گذشته خود نیفتید و به یاد داشته باشید همهچیز بهسادگی میتواند تغییر کند و دارایی که شما با سختی جمعآوری کردهاید بهسادگی از بین برود.
رخداد زیان در بازار سهام نهتنها غیرعادی نیست، بلکه طبیعی است. اکثر معاملهگران همواره در درصدی از انتخابهای خود دچار اشتباه میشوند و میزان این اشتباه به تجربه و شرایط بازار بستگی دارد. عموماً از هر پنج انتخاب معاملهگران یکی بازدهی مناسبی را در یک بازار متعادل ندارد. این میزان برای معاملهگران تازهکار حتی تا چهار معامله اشتباه در هر پنج معامله نیز میرسد. ولی این امر به معنای آن نیست که نمیتوان در بازار موفق شد، مشروط بر آنکه بدانید چه میکنید، آنچه در بازار مهم و یک اصل است، فقط این است که سود شما باید بیش از زبانهایتان باشد.
بسیاری از افراد، زمانی که سهمها را خریداری میکنند و با زیان مواجه میشوند، تلاش میکنند با خرید سهام در قیمتهای کمتر، بهای تمامشده خود را کاهش داده و زودتر از شرایط زبان خارج شوند؛ اما این روش چالشبرانگیز است. خرید سهام بیشتر، درحالیکه سهام در حال کاهش قیمت است یا امید کمی برای رشد آن در کوتاهمدت وجود دارد، به زبان شما میافزاید.
برای حصول به پول و ثروت، ریسک کردن در یکرشته تخصصی الزامی است، اما پس از حصول به ثروت میبایست آن را از طریق تنوعبخشی از گزند ریسک دور داشت. ازاینرو، در بازار سهام همواره مترصد فرصتهای کسب پول باشید؛ اما پس از به دست آوردن آن، از طریق تنوعبخشی به پرتفوی و حتی تنوعبخشی از طریق سرمایهگذاری در دیگر زمینهها، نظیر ذخایر ملک و ارز، پول حاصلشده را پایداری بخشیده و آن را حفظ کنید.